Menu

Jesteś tutaj:

19.07.2017 | Zawieszenie działalności spółki z o.o.

Problemy z płynnością finansową to najczęstsza bolączka przedsiębiorców, ale też powód do poszukiwania rozwiązań. Dotyczy to często biznesów działających w warunkach dużej konkurencji, w oparciu o jednorazowych klientów. Nieodosobnione są również przypadki losowe, choroby, klęski żywiołowe, pożary czy kradzieże. Czy likwidacja spółki z o.o. to jedyne koło ratunkowe w trudnych sytuacjach?

Warto wiedzieć, że istnieje rozwiązanie alternatywne, przejściowe, w postaci możliwości zawieszenia działalności. Co to takiego? Jakie prawa i obowiązki rodzi? W końcu – czy to optymalne rozwiązanie? Na to pytanie musi, niestety, odpowiedzieć sobie każdy przedsiębiorca samodzielnie, po starannym przeanalizowaniu sytuacji i dopasowaniu rozwiązania szytego na miarę potrzeb. W tym artykule wskażemy, w jaki sposób można zawiesić działalność spółki prawa handlowego i jakie są konsekwencje takiego posunięcia.

Kiedy możemy zawiesić działalność spółki z ograniczoną odpowiedzialnością?

Przedsiębiorca, który nie zatrudnia pracowników (dotyczy osób zatrudnionych na umowę o pracę), może zawiesić wykonywanie działalności na czas określony przepisami prawa gospodarczego (art. 14a Ustawy o swobodzie działalności gospodarczej), bez podania przyczyny, pod warunkiem, że umowa spółki nie określa szczegółowo warunków możliwości jej zawieszenia.

Okres zawieszenia działalności spółki może trwać od 30 dni do 24 miesięcy (wyjątek stanowi miesiąc luty, w którym można zawiesić działalność na 28/29 dni),  wskazuje się go w dniach, miesiącach lub miesiącach i dniach.

Jeżeli przedsiębiorca działa w formie spółki handlowej zgłoszenia o zawieszeniu działalności dokonuje w Krajowym Rejestrze Sądowym. Informację o zawieszeniu podaje się do rejestru przedsiębiorców na formularzu KRS-Z62, który należy złożyć we właściwym sądzie gospodarczym, załaczając uchwałę zarządu dotyczącą zawieszenia, a także oświadczenie o niezatrudnianiu pracowników. Co istotne, wniosek o wpis informacji o zawieszeniu wykonywania działalności gospodarczej jest zwolniony z opłat sądowych, a sama informacja o zawieszeniu wykonywania działalności gospodarczej nie podlega ogłoszeniu w Monitorze Sądowym i Gospodarczym.

Zawieszenie działalności należy zgłosić ponadto w urzędach: statystycznym, skarbowym oraz ZUS. Wspólnicy wyrejestrowują się jako płatnicy składek ZUS przy wykorzystaniu formularza ZUS ZWPA, a także dokonują wyrejestrowania z ubezpieczeń za pomocą formularza ZUS ZWUA. Od zgłoszenia wniosku do KRS spółka ma 7 dni na powiadomienie właściwego naczelnika urzędu skarbowego o zawieszeniu działalności.

Jakie skutki rodzi zawieszenie działalności?

ZUS. W okresie zawieszenia wspólnik spółki prawa handlowego wyłączony jest z obowiązku ubezpieczeń społecznych. Nie podlega on również w tym okresie obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu. Może on jednak podjąć decyzję o dobrowolnym uiszczaniu składek ubezpieczeń emerytalnych i rentowych, a także dobrowolnego ubezpieczenia zdrowotnego, nie może jedynie, na swój wniosek, podlegać ubezpieczeniu chorobowemu i wypadkowemu.

Spółki prawa handlowego mogą zmniejszyć podstawę wymiaru składek proporcjonalnie do okresu podlegania ubezpieczeniom społecznym już w miesiącu, w którym nastąpiło zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej.

Przedsiębiorca, który zgodnie z przepisami ustawy o swobodzie działalności gospodarczej zawiesił wykonywanie działalności gospodarczej, nie ma obowiązku opłacania składek na Fundusz Pracy. Opłaca się je bowiem za okres obowiązkowych ubezpieczeń emerytalnego i rentowych, a zatem w okresie zawieszenia wykonywania działalności przedsiębiorca nie jest takimi objęty.

VAT. Zawieszenie działalności gospodarczej czynnych podatników VAT powoduje, iż nie muszą oni składać deklaracji VAT 7 za okresy, których zawieszenie dotyczy. Ustawa określa jednak wyjątki dotyczące m. in. konieczności złożenia deklaracji za okresy rozliczeniowe, za które podatnik jest zobowiązany do rozliczenia podatku z tytułu wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu, za okresy, w których zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej nie dotyczyło pełnego okresu rozliczeniowego oraz za te, za które podatnik jest obowiązany dokonać korekty podatku naliczonego.

Zwolnienie ze składania deklaracji dotyczy również podatników VAT UE.

Przepis ten obowiązuje od 1 kwietnia 2011 roku.

Przepisy ustawy o VAT nadają również prawo do wykazania kwoty nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w pierwszej deklaracji jaka będzie składana po okresie zawieszenia działalności. Przedsiębiorca ma również możliwość, aby w okresie zawieszenia działalności skorygować deklarację za ostatni okres rozliczeniowy przed zawieszeniem. Następnie wykazać w ten sposób kwotę powstałej nadwyżki podatku naliczonego nad należnym jako kwotę do zwrotu na rachunek bankowy.

PIT, CIT. Podatnicy opłacający podatek dochodowy na zasadach ogólnych w okresie zawieszenia działalności gospodarczej są zwolnieni z obowiązku wpłacania zaliczek na podatek dochodowy, bez względu na formę płacenia zaliczek do urzędu skarbowego. Przepis ten dotyczy również spółki jawnej, partnerskiej, komandytowej i komandytowo-akcyjnej, które zawiesiły wykonywanie działalności gospodarczej na podstawie przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Wspólnicy spółek są również zwolnieni z obowiązku płacenia zaliczek pod warunkiem, że nie później niż przed upływem 7 dni od dnia złożenia wniosku o wpis informacji o zwieszeniu działalności zawiadomią w formie pisemnej właściwego naczelnika urzędu skarbowego.

Podatnicy podatku dochodowego od osób prawnych w okresie zawieszenia działalności gospodarczej są zwolnieni z obowiązku wpłacania zaliczek na podatek dochodowy, bez względu na formę płacenia zaliczek do urzędu skarbowego.

Przedsiębiorcy muszą pamiętać, że zawieszenie działalności gospodarczej nie zwalnia podatników z obowiązku składania zeznań podatkowych za rok podatkowy oraz z zapłaty podatku.

Obowiązek zwoływania zgromadzenia wspólników

W przypadku spółki z ograniczoną odpowiedzialnością zawieszenie działalności gospodarczej może zwolnić od obowiązku zwoływania zwyczajnego zgromadzenia wspólników. Jeżeli do tego dojdzie, następne zwyczajne zgromadzenie będzie musiało podjąć uchwały również dotyczące roku obrotowego, w którym działalność była zawieszona.

Jakie czynności ma prawo wykonywać spółka w okresie zawieszenia?

  • nie może osiągać przychodów z działalności jaką świadczy
  • ma prawo wykonywać wszelkie czynności niezbędne do zachowania lub zabezpieczenia źródła przychodów
  • ma prawo przyjmować należności, ma też obowiązek regulować zobowiązania powstałe przed datą zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej
  • ma prawo zbywać własne środki trwałe i wyposażenie
  • ma prawo albo obowiązek uczestniczyć w postępowaniach sądowych, postępowaniach podatkowych i administracyjnych związanych z działalnością gospodarczą wykonywaną przed zawieszeniem wykonywania działalności gospodarczej
  • wykonuje wszelkie obowiązki nakazane przepisami prawa
  • ma prawo osiągać przychody finansowe z działalności prowadzonej przed zawieszeniem wykonywania działalności gospodarczej
  • może zostać poddana kontroli na zasadach przewidzianych dla przedsiębiorców wykonujących działalność gospodarczą
  • ma obowiązek obowiązków składania rocznego sprawozdania finansowego (wyjątek – przedsiębiorca korzystający z niezamykania ksiąg rachunkowych może nie składać rocznego sprawozdania za rok obrotowy, którego dotyczy okres zawieszenia i niezamykania ksiąg, jest to jednak możliwość ściśle i szczegółowo określona przez prawo, do czego niżej wrócimy).

Księgi rachunkowe

Spółka prawa handlowego będąca w zawieszeniu może, prowadząc pełną rachunkowość, nie przeprowadzać inwentaryzacji i nie zamykać ksiąg rachunkowych jeśli spełnione zostaną warunki ściśle określone przez prawo. Z tego przywileju można skorzystać, gdy podczas danego roku obrotowego, w którym jednostka zawiesiła działalność, nie wystąpiło żadne zdarzenie gospodarcze (czyli że nie dokonano odpisów amortyzacyjnych lub umorzeniowych, nie miała miejsca żadna operacja gospodarcza, np. opłacenie podatku od nieruchomości, od środków transportu czy pobranie prowizji przez bank za prowadzenie rachunku bankowego). Warunki zatem wymagane by skorzystać z możliwości nie zamykania ksiąg są dość trudne do spełnienia choć nie niemożliwe.

W przypadku gdy wymagania zostaną spełnione, a jednostka będzie miała prawo do niezamykania ksiąg rachunkowych może być ona również zwolniona ze składania sprawozdania finansowego za rok obrotowy, w którym pozostawała w zawieszeniu i skorzystała z możliwości niezamykania ksiąg rachunkowych. Jednostka może być również w związku z tym zwolniona od inwentaryzacji.

W związku z prawem przysługującym zawieszonym spółkom jednostka ma możliwość zbywania środków trwałych. Nasuwa się więc pytanie czy jeżeli są one jedyną operacją gospodarczą, która wymaga zaksięgowania w danym roku podatkowym to czy można skorzystać z niezamykania ksiąg rachunkowych za ten rok? Regulacje są bardzo szczegółowe i nie dopuszczają takiej możliwości powodując, że jednostka w takim przypadku musi zamknąć księgi rachunkowe za dany rok obrotowy.

Posiadanie przez spółkę środków trwałych wiąże się również z ich amortyzacją. W okresie zawieszenia działalności, składniki majątku, które nie są używane na skutek jej zawieszenia nie podlegają amortyzacji od miesiąca następującego po miesiącu, w którym zawieszono działalność.

Wznowienie działalności

Za dzień wznowienia działalności uznaje się dzień złożenia wniosku o wpis informacji o wznowieniu wykonywania działalności gospodarczej, jednak wznowienie działalności nie następuje automatycznie po upływie okresu, na jaki spółka została zawieszona, a jedynie na wniosek przedsiębiorcy o wpis informacji o wznowieniu wykonywania działalności w rejestrze. W przypadku niezłożenia wniosku o wpis informacji o wznowieniu wykonywania działalności gospodarczej sąd z wszczyna postępowanie, w którym wzywa podmioty zobowiązane do złożenia takiej informacji w terminie 7 dni. W przypadku niezastosowania się do takiego wezwania nakładana jest na zobowiązanych jest grzywna, którą sąd może ponawiać. W ostateczności sąd z urzędu może wykreślić przedsiębiorcę z rejestru.